محمد جعفر بن محمد حسين نائينى

مقدمه 9

جامع جعفرى ( فارسى )

مقدمه « جامع جعفرى » كتابى است در تاريخ شهر يزد و حوادث تاريخى مربوط بدان شهر باستانى در عهد پادشاهان سلسله‌هاى افشاريه و زنديه و دوران سلطنت فتحعلى شاه قاجار ، و چون بطور اختصاص اخبار و وقايع مربوط به دوران حكومت « خوانين » اين شهر و حالات افرادى چند ازين خاندان مقتدر را ، كه از سال 1161 تا برافتادن بساط حكمرانى عبد الرضا خان ، در خاك يزد حاكم و فرمانرواى بانفوذ بوده و منشاء حفر قنوات متعدد و آبادانيها و تأسيسات شهرى زياد بوده‌اند ، دربر دارد در افواه به كتاب « تاريخ خوانين » نيز شهرت يافته است . ضمنا بايد توجه داشت كه در اين اثر اطلاعات مفيد و تازه دربارهء تاريخ عمومى ايران و وقايع صفحات كرمان ( و تا حدودى فارس ) نيز مندرج است . به همين لحاظ كسانى كه تحقيق در تاريخ زنديه و حوادث آن ايام كرمان را وجههء نظر قرار مىدهند از مطالعهء اين اثر و فحص در مطالب آن بىنياز نخواهند بود « 1 » .

--> ( 1 ) - در مورد روابط ميان كريم خان زند و محمد تقى خان بايد ميان مطالب اين كتاب و آنچه در افواه احفاد خوانين سايرست مطابقتها كرد . فى المثل مىگويند موقعى كه كريم خان به يزد آمد ، به علت آنكه محمد تقى خان به حكم و فرمان ابتدائى عادلشاه افشار در يزد حكمروائى ميكرد ، چندان مورد توجه كريم خان واقع نشد . محمد تقى خان ، ضمن آنكه اعتنايى در خور مقام كريم خان نكرد عدم اطاعتى هم نشان نداد . بدان حد كه مدت چهل روز از كريم خان در دولت‌آباد پذيرائى كرد . پس از آن كريم خان به شيراز بازگشت محمد تقى خان به شيراز رفت و مورد دلجوئى كريم خان قرار گرفت و باوجوداين . باز نفاق ميان اين دو خاندان بقيه پشت صفحه